- Ông Trần Đăng Khoa: Khi bạn hỏi tôi câu này cũng giống như bạn hỏi tôi nhận xét về “tác dụng” của các trường đại học.
Nếu tôi thích các trường đại học, tôi sẽ đưa ra hàng loạt ví dụ để chứng tỏ học đại học là cần thiết (như đưa ra những tấm gương vượt khó chỉ để vào đại học và thành công chẳng hạn).
Nếu tôi không thích các trường đại học, tôi sẽ đưa ra hàng loạt “tấm gương” thi mãi chẳng vào đại học (người thích thì khen là kiên định, người không thích thì chê là ảo tưởng), hay những “tấm gương” học đại học xong ra trường thất nghiệp nhưng nhất định không chịu đi làm những việc dưới trình độ.
Cả hai cách lý luận đó để chứng tỏ điều mình thích hoặc không thích đều phiến diện.
Cho nên tôi cũng sẽ không đưa ra nhận xét về những quyển sách đó. Tôi chỉ muốn kể bạn nghe một câu chuyện.
Cách đây khoảng 25 năm, có một đứa bé tầm 10 tuổi, nhà nghèo cái gì cũng thiếu thốn, nhưng nó vẫn nói với mẹ rằng sau này lớn lên muốn trở thành triệu phú.
Giữa cái xóm lao động nghèo mà nhiều người vẫn phải mua gạo ăn theo từng bữa, những mơ ước như vậy có lẽ sẽ bị coi là điên khùng, ảo tưởng.
Nhưng mẹ nó đã nói với nó rằng: “Ừ, sau này lớn lên ráng cố gắng thành triệu phú, mà không những vậy phải thành triệu phú trước 30 tuổi nha con".
Nó nhớ mãi câu nói đó của mẹ. Đến khi 30 tuổi nhìn lại, nó chẳng buồn ngồi đếm tài sản xem mình đã là triệu phú hay chưa. Nó chỉ có một công ty tàm tạm với gần trăm thành viên và rất nhiều người yêu thương nó, dù không là ruột rà máu mủ mà vẫn coi nó như anh trai.
Nó tự gọi mình là “triệu phú của yêu thương”.
Mẹ không chỉ là quyển sách sống đã truyền cho nó niềm tin, mẹ cũng là người đã chỉ nó vào đống sách cũ tìm sách mà đọc vì nhà nghèo, mẹ không có tiền cho nó những thứ khác để giải trí.
Trong đống sách cũ, nó tìm được quyển Đắc nhân tâm (do chính học giả Nguyễn Hiến Lê dịch) cũ kỹ, bụi bặm, vàng ố. Nó đọc một lần rồi hai lần, rồi ba lần. Có lẽ nó chẳng có gì để chơi nên đành đọc sách chứ cũng chẳng ham đọc sách gì đâu.
Nhưng sau này lớn lên nó nghiệm ra rằng có những lúc nó đã sống quá thật đến mức người ta ghét, thù nó, hãm hại nó.
Nhưng khi biết “đắc nhân tâm” một chút, nó không những chẳng đánh mất chính mình mà còn được yêu thương nhiều hơn. Thậm chí không những không đánh mất chính mình, nó trở thành phiên bản tốt hơn của chính mình.
Tôi cũng chẳng có ý định chứng minh điều gì. Tôi chỉ muốn nói đọc những quyển sách ấy là lựa chọn của tôi. Lựa chọn áp dụng điều gì, không áp dụng điều gì hoặc áp dụng một phần cũng là của tôi.
Chắc bạn cũng đoán ra đứa bé ấy là tôi. Dĩ nhiên, câu chuyện của tôi chẳng thể nào chứng minh được những quyển sách ấy là có ích cho tất cả mọi người, vì chúng có thể có ích với tôi nhưng cũng có thể không có ích với người khác.
Tôi tôn trọng lựa chọn của mình và cũng tôn trọng lựa chọn của những người không thích hoặc không bao giờ đọc những quyển sách ấy.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét